· Sanne de Wit
Waarom een kussen geel wordt en gaat ruiken
Twee verschillende soorten geel
Vlekken door lichaamsvocht. Je verliest ’s nachts vocht, ook als je niet het gevoel hebt dat je zweet. Dat trekt door de sloop in de vulling, samen met talg uit je huid en resten van verzorgingsproducten. Bij oxidatie kleurt dat geel tot bruinig, met een rand — je herkent het aan de vorm van je hoofd.
Vergeling van het schuim zelf. Polyurethaan verkleurt langzaam onder invloed van licht en zuurstof, gelijkmatig over het hele oppervlak. Dat is normaal, het zegt niets over hygiëne en het gaat er niet uit.
Waarom wassen het niet oplost
Bij een vezelkussen kun je soms nog iets bereiken met een wasbeurt. Bij traagschuim niet: het schuim mag niet in de machine, en de verkleuring zit in het materiaal, niet erop. Wat je wel schoon krijgt is de hoes en de sloop.
De geur
Een muffe geur komt meestal van vocht dat niet weg kon. Laat het kussen zonder sloop een dag luchten in een ruimte met een open raam; dat helpt vaak al. Blijft de geur, dan zit er vocht in de kern dat er niet meer uit gaat — dat is een teken dat het kussen aan vervanging toe is.
Een nieuw traagschuim kussen ruikt de eerste dagen vaak naar zichzelf. Dat is iets anders en het trekt weg; zie traagschuim: wat het is.
Wat het vertraagt
- Een beschermhoes tussen sloop en kussen — die vangt het vocht op en gaat wel in de machine.
- Je sloop elke één tot twee weken meewassen.
- Het bed ’s ochtends een half uur open laten liggen voordat je het opmaakt.
- Het kussen niet in direct zonlicht laten liggen.
Waarom de ene kant geler is dan de andere
Vrijwel elk kussen verkleurt ongelijkmatig, en het patroon vertelt waar het vandaan komt. Zit de verkleuring in het midden, waar je hoofd ligt, dan komt ze van vocht en huidvet die daar het langst inwerken. Zit ze aan de randen of aan één zijde, dan is licht de oorzaak: een kussen dat overdag onder een raam of in de zon ligt, verkleurt aan die kant sneller.
Er is nog een derde patroon dat mensen verrast: een gele rand langs de naden. Dat is meestal geen vuil maar het gevolg van wassen, waarbij het water met opgelost vuil naar de randen trekt en daar opdroogt tijdens het drogen. Dat is hetzelfde effect als een kringvlek op stof, en het is een van de redenen dat wassen de verkleuring soms zichtbaarder maakt in plaats van minder.
Traagschuim vergeleken met dons en vezels
De materialen verkleuren om verschillende redenen, en dat bepaalt of er iets aan te doen valt.
- Dons en veren nemen vocht en vet op en verkleuren van binnenuit. Een professionele reiniging haalt daar soms nog iets uit.
- Polyestervezels verkleuren minder snel, maar de verkleuring blijft: de vezel zelf verandert niet, het vuil zit ertussen.
- Traagschuim verkleurt ook zonder dat je erop ligt. Polyurethaan reageert met licht en met lucht, en wordt daardoor geler naarmate het ouder wordt. Dat is een eigenschap van het materiaal, geen teken van vuil.
Dat laatste is de reden dat een nieuw schuimkussen dat je een half jaar in een kast bewaart, er bij het uitpakken al anders uitziet dan op de foto.
Is geel een reden om te vervangen?
Op zichzelf niet. Verkleuring zegt iets over de leeftijd van een kussen, niet over of het zijn werk nog doet. Een kussen dat geel is maar netjes terugveert en niet ruikt, is bruikbaar; een kussen dat spierwit is en zijn vorm niet terugpakt, is dat niet.
Wat wel een signaal is, is de combinatie: verkleurd, ruikt na het luchten nog steeds, en blijft gevouwen liggen als je het dubbelvouwt. Dan zijn het drie tekenen van hetzelfde, en is de kalender niet meer de vraag — zie hoe vaak je een hoofdkussen vervangt.
Bekijk het vlinderkussen
Je keuze: Grijs — Zwart
Nog een beperkt aantal op voorraad